Sivilce Türleri Nelerdir?

Sivilce ile ilgili pek çok kişinin yanlış bildiği konulardan birisi de her sivilcenin aynı olduğudur fakat her sivilce aynı değildir. Sivilceler boyutuna, rengine, oluşumuna, yoğunluğuna ve şiddetine göre sınıflandırılır.

Sivilceler ile ilgili yanlış bilinen ya da çelişkili bilgilerin olduğu başka konular olsa da her sivilcenin aynı olduğuna dair ön kabul, her sivilceye aynı tedavinin uygulanmasına da sebep olur. Halbuki, belirtildiği üzere sivilceler oluşumlarına göre çeşitlilik gösterir ve aynı şekilde uygulanması gereken tedavi de farklılık gösterebilir (1).

Sivilce türlerine geçmeden önce, kısa da olsa sivilce ile ilgili temel birkaç bilgiyi vermekte fayda var. Sivilce ya da diğer adıyla akne, en basit tanımıyla; kıl köklerinin, yağ ve ölü cilt hücreleri ile tıkanmasıyla meydana gelen bir cilt rahatsızlığıdır.

Sivilce hakkında daha detaylı bilgi için Akne Nedir? başlıklı makalemizi okuyabilirsiniz.

Sivilceyi kısaca tanımladıktan sonra, şimdi sırada sivilce türleri ve nedenleri var.

Sivilce Türleri ve Nedenleri

Sivilce, genellikle ergenlik yılları ile başlayan hormonal değişiklikler, ebeveynlerden gelen genetik faktörler veya birtakım çevresel etmenler ile ilişkilendirilir. Biyolojik olarak değişimleri ve hormonal dengesizlikleri yaşamaya başlayan gençler, dış dünya ile ilişki kurmaya başladıkça yaşamın doğal sonucu olarak stres ile de tanışır. Bunların üzerine bir de uyku problemi veya beslenme düzenindeki problemler de eklenince, davetsiz bir misafir için kapı da aralanmaya başlamış diyebiliriz: Sivilce.

Fakat, sanılmasın ki bu davetsiz misafir yalnızca gençlerin cildine konuk olur. Biyolojik denge sağlanıp, hormonal anlamda stabil hale gelinse de ve hatta stresten, düzensiz beslenmeden uzak kalınsa da sivilceler bazen sizi terk etmek istemeyebiliyor. Ve açıkçası bu durum son derece normaldir. Önemli olan, bir cilt hastalığı olan bu davetsiz misafiri tam olarak tanıyabilmek, hakkında doğru bilgileri doğru kaynaklardan edinmek ve son olarak da doğru yöntemlerle kendisinden mümkünse kurtulabilmektir.

Bu makalede, en yaygın cilt rahatsızlıklarından olan sivilcenin oluşumunun önüne geçebilmek adına, sivilce türlerini bilimsel kaynaklarla açıklayacağız (2).

Sivilceler, oluşumuna göre 6 ‘ya ayrılır:

•    Siyah Nokta
•    Beyaz Nokta
•    Papüller&Püstüller
•    Nodüller& Kistler
•    Ergen Sivilcesi
•    Yetişkin Sivilcesi

Siyah Nokta Nedir, Neden Çıkar? (Açık Komedonlar)

Siyah nokta, gözeneklerin sebum ve ölü cilt hücreleriyle tıkanması sonucu ortaya çıkar. Gözeneklerin üst kısmı diğer kısımların tıkanmasına rağmen açık kalır. Gözeneklerde biriken bu yapışkan dokunun açıkta kaldığı için oksitlenerek koyu renk alması bu sivilcelerin cilt yüzeyinde belirgin bir şekilde görülmesine neden olur (3). Hafif bir sivilce türü olan siyah noktalar diğer sivilce belirtileri olmaksızın da tek başına görülebilir.

Beyaz Nokta Nedir, Neden Çıkar? (Kapalı Komedonlar)

Beyaz nokta, siyah nokta gibi gözeneklerin, sebum ve ölü cilt hücreleri tarafından tıkanmasıyla oluşur. Ancak siyah noktalardan farklı olarak beyaz noktalarda gözeneğin üstü de kapanır (4). Bu yüzden yapışkan doku doğal rengini korur ve deride çıkıntı yapan küçük beyaz yumrulara sebep olur.

Papüller & Püstüller Nedir, Neden Çıkar?

Papül, tıkanan gözeneklerin içinde biriken P. Acnes bakterisinin sebep olduğu ihtihaplanma ile hassas ve ağrılı olan pembe veya kırmızı renkli sivilcelerdir. Genellikle 5mm’den daha ufak olsalar da sınırları belirgin değildir. Papüller, sıklıkla birleşerek ciltte döküntü meydana getirirler.

Püstüller, papüller gibi iltihaplı, hassas ve ağrılı oluşumlardır. Papüllerden farklı olarak merkezlerinde sarı-beyaz iltihap dolu kesecikler bulunur. İçi iltihaplı kesecikleri patlatmak pek çok kişi için cazip gelse de püstülleri patlatmak sayıca daha da artmalarına ve problemin büyümesine neden olacaktır.

Nodüller & Kistler Nedir, Neden Çıkar?

Nodüller ve kistler, sebum ve ölü deri hücrelerinin tıkadığı gözeneklerin içerisindeki bakterilerin sebep olduğu iltihaplanmanın, deri altına yayılması ve etkilenen gözeneklerin kızararak, şişmesi nedeniyle oluşur (4). Deri altındaki iltihaplanma sebebiyle, bu sivilce türü oldukça hassas ve ağrılıdırlar, en şiddetli sivilce türü olarak kabul edilirler.

Ergen Sivilcesi Nedir, Neden Çıkar?

10’lu yaşlara gelen bireylerde genetik ve hormonların etkisiyle başlayan değişim sürecinde en sık karşılaşılan cilt hastalığı, hiç şüphesiz ki sivilcedir. Bu yaşlarda ortaya çıkan sivilcelere ise ergen sivilcesi adı verilir.

Ergen sivilcesi ya da ergen aknesi, öncelikle komedon da denilen, siyah ve beyaz noktalar şeklinde ortaya çıkan ve zamanla papül&püstül veya nodüllere dönen sivilcelerdir. İlk belirtiler alında başlar, sonra yanaklar, burun, çene, boyun, nadiren gövdede de görülebilir.

Ergen sivilcesi nodüle döndüğünde, bu sivilcelerden kurtulmak için günlük bakımın yetersiz kaldığı durumlar olabilir. Bu durumda, bir uzman yardımıyla medikal tedaviye ihtiyaç duyulur.

Yetişkin Sivilcesi Nedir, Neden Çıkar?

Her sivilcenin aynı olmadığını ve farklı tedaviler gerektirdiğini makalenin başında belirtmiştik. Oluşumlarına göre sivilce türlerinin sonuncusu ise, yetişkin sivilcesi.
Ergenlik dönemi sivilce problemi ile yetişkin dönemi sivilce problemi pek çok yönden farklılık gösterir. Stres ve hormonal düzensizlik kaynaklı oluşan yetişkin sivilceleri, ağız, çene ve çene çevresi bölgelerde yoğun olarak görülür (5).

Yetişkin sivilcesi, ergenlik dönemi sivilcelerine kıyasla çok daha hassastır, iltihaplanma derinin altına yayılmıştır, dokunulduğunda acı verir ve süre olarak uzun döneme yayılabilir.

Doğru cilt bakımı, bu sivilce türünün tedavisi için son derece önemli olsa da çoğu zaman bir uzman yardımıyla medikal tedaviye ihtiyaç duyulur.

Oluşumlarına göre 6’ya ayrılan sivilceler, akne lezyonuna göre ise 2’ye ayrılır: İltihapsız ve iltihaplı sivilce.

İltihaplı ve İltihapsız Sivilce Nedir?

İltihapsız sivilce, siyah ve beyaz noktaları, iltihaplı sivilceler papül, püstül, nodül ve kistleri kapsamaktadır. İltihapsız sivilceler genel olarak şişmeye neden olmaz ve ağrısızdır. Bu sivilce türleri doğru ürünler ve düzenli bakım rutini ile geçme eğilimindedir. İltihaplı sivilceler etrafı kırmızı, şişkin ve genellikle ağrılıdır. Bu tip sivilceler doğru cilt bakım ürünlerinin yanı sıra tedaviye ihtiyaç duyabilirler.

Sivilce eğilimli bir cilde sahipseniz özellikle salisilik asit içeren cilt bakım ürünlerini tercih edebilirsiniz. Çünkü salisilik asit içerik cildi derinlemesine arındırır, siyah veya beyaz noktalara yol açabilecek ölü cilt hücrelerinin gözeneklerden atılmasını sağlar.



“Söz konusu içerik yalnızca genel bilgilendirme amaçlıdır ve tıbbi tavsiye niteliğinde değildir. Lütfen uzman görüşüne başvurunuz”.